Vier jaar lang had ik geen contact met mijn ouders. Inmiddels hebben we elkaar weer gevonden. Alleen al die twee zinnen naast elkaar raken me, omdat ik een paar jaar geleden werkelijk niet wist of dat ooit nog zou gebeuren.
Over wat er precies tussen ons is gebeurd wil ik niet schrijven. Dat verhaal is van ons samen. Wat ik wel kan delen, is wat die periode in mijn eigen leven in beweging heeft gebracht.
Want het bleef niet bij mijn ouders. Achteraf herken ik een sneeuwbaleffect. Ook op mijn werk kwam er veel in beweging. De coronajaren kwamen daar dwars doorheen, in een tijd waarin vrijheid, waarheid spreken en zelf blijven denken voor mij heel dichtbij kwamen. Vriendschappen veranderden en sommige eindigden, omdat we merkten dat we niet meer met elkaar meegroeiden.
Het waren heel verschillende ervaringen, maar onder alles kwam voor mij steeds dezelfde vraag te liggen:
Wat is voor mij waar, en blijf ik daaraan trouw wanneer daar iets voor op het spel staat?
Ik heb daar in die jaren soms als een leeuwin voor gevochten. Voor mijn grenzen, mijn stem en mijn vrijheid om zelf te voelen, te denken en te kiezen. Om uit te spreken wat voor mij waar was, ook als dat spanning gaf of iemand anders daar heel anders in stond.
En juist daar begon ik te ontdekken dat trouw zijn aan mezelf veel meer vraagt dan alleen ergens voor durven staan.
Innerlijke autoriteit
Want hoe weet je eigenlijk wat van jou is?
Hoe onderscheid je wat je diep van binnen weet van angst, oude patronen, verwachtingen of een verhaal dat je zelf bent gaan geloven? Wat is van mij en wat hoort bij de ander? Wat weet ik werkelijk en waar speelt projectie mee in hoe we elkaar zien? Wat raakt de ander in mij en wat raakt mijn aanwezigheid in de ander? Waar ligt mijn grens?
Dat onderscheid werd voor mij steeds belangrijker.
Innerlijke autoriteit betekent voor mij daarom niet dat ik mijn eigen waarheid tot dé waarheid maak. Juist het tegenovergestelde. Ik wil kunnen luisteren naar mijn hoofd, mijn hart en mijn lichaam, naar spanning en weerstand, naar mijn verlangen én naar wat een ander mij laat zien. Ook wanneer dat betekent dat ik iets in mezelf tegenkom wat ik eerder niet zag.
Trouw zijn aan mezelf vraagt dat ik mezelf serieus neem én mezelf blijf onderzoeken.
Daar zit voor mij integriteit. Niet automatisch meegaan met wat een ander vindt of van mij verwacht, maar ook niet zo overtuigd raken van mijn eigen positie dat er niets meer binnen kan komen. Zelf onderscheiden, mijn positie innemen en open blijven.
En juist dat laatste bleek later misschien wel net zo belangrijk als het leren staan.
We vonden elkaar terug
Na vier jaar zonder contact begonnen mijn ouders en ik elkaar opnieuw op te zoeken.
Niet omdat alles ineens opgelost was of omdat we uiteindelijk hetzelfde verhaal hadden over wat er gebeurd was. Er was nog steeds verschil. Er waren pijnlijke stukken. Soms was er opnieuw strijd.
Maar er was ook liefde.
Er kwam ruimte om nieuwsgierig te worden naar wat de ander had ervaren. Om werkelijk te luisteren, ons in elkaar in te leven en open te zijn over wat pijn had gedaan. Zonder dat daarvoor één gezamenlijke versie van het verleden nodig was.
De waarheid hoefde niet weg om de liefde terug te vinden.
Dat is voor mij een van de mooiste cadeaus uit die hele periode.
Ik heb van dichtbij ervaren dat iets wat jarenlang vast leek te zitten werkelijk kan bewegen. Dat er in een familiesysteem iets kan helen wanneer ieder steeds meer zijn eigen plek kan innemen en er tegelijkertijd ruimte ontstaat voor de ervaring van de ander.
We zijn niet teruggegaan naar hoe het vroeger was. We hebben elkaar opnieuw ontmoet.
En daarin ontdekte ik iets wat ik tijdens de jaren daarvoor nog veel minder kende. Ik had geleerd hoe ik als een leeuwin kon vechten voor wat voor mij waar was. Nu ontdekte ik dat dezelfde innerlijke kracht ook iets anders kon dragen: open blijven terwijl ik bleef staan.
Luisteren zonder onmiddellijk te verdedigen. Me laten raken door de ervaring van een ander. Eigenaarschap nemen over wat van mij is. Een verschil laten bestaan zonder de verbinding meteen kwijt te raken. Mijn waarheid spreken zonder dat de ander dezelfde waarheid hoeft te hebben.
Misschien is dát wel de beweging die me het meest heeft geraakt.
Van vechten voor mijn waarheid naar mijn waarheid kunnen dragen.
Niet zachter omdat waarheid er minder toe doet. Juist steviger, omdat ik niet meer voor iedere verbinding hoef te kiezen tussen mezelf en de ander.
Wat ik nu weet
Als ik terugkijk, wil ik van die jaren geen mooi transformatieverhaal maken. Er is veel gebeurd en sommige dingen deden gewoon pijn. Niet alles wat verloren ging kwam terug en niet alles hoeft achteraf ergens goed voor te zijn geweest.
Maar ik zie wel wat er in mij is gegroeid.
Mijn innerlijke autoriteit zit voor mij niet in zeker weten. Het zit in mijn vermogen om te voelen wat voor mij waar is, daar verantwoordelijkheid voor te nemen en tegelijkertijd open en nieuwsgierig te blijven naar wat ik nog niet zie.
Dat we elkaar als familie weer hebben gevonden heeft daar een nieuwe laag aan toegevoegd. Ik heb ervaren dat waarheid en liefde elkaar niet hoeven uit te sluiten. Dat verschil kan blijven bestaan en verbinding toch opnieuw mogelijk kan worden. Dat een systeem waarvan ik ooit niet wist of er nog beweging mogelijk was, daadwerkelijk kan helen.
Ik hoef mijn waarheid niet achter te laten om lief te hebben. En ik hoef mijn hart niet te sluiten om trouw te blijven aan mezelf.
Misschien is dat wel het grootste cadeau van deze hele reis.